حسن حسن زاده آملى

10

نهج الولايه (بررسى مستند در شناخت امام زمان "ع") (فارسى)

جميع الحركات سواء كانت طبيعيّة او اراديّة او قسريّة مبدأها هو الطبيعية و مبدأ المتجدد يجب ان يكون متجددا ، فالطبيعيّة يجب أن تكون متجددة بحسب الذات . و آيات قرآنيه از قبيل ؛ بَلْ هُمْ فِي لَبْسٍ مِنْ خَلْقٍ جَدِيدٍ ، هِيَ تَمُرُّ مَرَّ السَّحابِ و يَوْمَ تُبَدَّلُ الْأَرْضُ غَيْرَ الْأَرْضِ را به اين معنى گرفته‌اند . بنابراين ، عالم غايتى دارد كه به تكميل از هيولاى اولى و اتّحاد به صور بسيطه و مركبه حيوانيه و انسانيه و عقليه به مراتب عاليه و فناى محض مىرسد كه : كُلُّ شَيْءٍ هالِكٌ إِلَّا وَجْهَهُ ، فانّ نهايات الحراك سكون . پس نفس به واسطه طبيعت ، داراى جنبه تجدّد است كه بقا و ثبات ندارد و خود به ذاتها جنبهء بقاء كه ؛ ( خلقتم للبقاء لا للفناء . ) و به عبارت اخرى : نفس به جنبهء حسى در تبدّل است و به جنبهء عقلى ثابت . در عين حركت طبيعت ، صورت شىء به تجدد امثال محفوظ است . انسان دائما به حركت جوهرى و تجدد امثال در ترقى است و از جهت لطافت و رقت حجاب ثابت مىنمايد . حجاب ، همين مظاهر متكثره‌اند كه به يك معنى حجاب ذاتند تقدست اسمائه . و لطافت و رقّت حجاب به اين معنى است كه ، صانع واهب الصور به اسم شريف مصوّر و به حكم كُلَّ يَوْمٍ هُوَ فِي شَأْنٍ آن فآن و لحظه به لحظه آنچنان ايجاد امثال مىنمايد كه محجوب را گمان رود همان يك صورت پيشينه و ديرينه است . به مثل كسى در كنار نهر آب تندرو عكس خود را در زمان ممتد ، ثابت و قارّ مىبيند ، و حال اين كه عكس از انعكاس نور بصر در آب است و آب قرار ندارد و دم به دم عكس جديدى مثل سابق احداث مىشود . هر نفس نو مىشود دنيا و ما * بىخبر از نو شدن اندر بقا